तुमची पहिली वेबसाइट तयार करताना लक्षात घेण्यासारखी एक महत्त्वाची गोष्ट म्हणजे – मग तुम्ही एखादा व्यवसाय असा, फ्रीलान्सर असा, किंवा अगदी कोणीही असा – प्रत्येकजण कोड आणि सॉफ्टवेअर डेव्हलपमेंटच्या भाषेत पारंगत नसतो. उदाहरणार्थ, तुम्ही ऑनलाइन रेसिपी प्रकाशित करू इच्छिणारे शेफ असू शकता. तुम्ही व्यावसायिक दिसणारा पोर्टफोलिओ हवा असणारे फाइन आर्ट्सचे अंडरग्रेजुएट असू शकता, किंवा स्वतःची साइट हवी असणारा एखादा स्टार्ट-अप व्यवसाय असू शकता. यापैकी काहीही असो, वस्तुस्थिती हीच राहते की आपल्यापैकी काहींना कोडच्या मूलभूत गोष्टींची माहिती असली, तरी आपण सर्वजण पूर्णवेळ डेव्हलपर नसतो आणि ज्यांना साइट हवी असते किंवा ज्यांची गरज असते, त्या प्रत्येकाला सुरुवातीपासून (स्क्रॅचपासून) साइट कशी बनवायची हे माहित नसते. इथेच वर्डप्रेस (WordPress) कामी येऊ शकते. प्रश्न पडतो: “वर्डप्रेसच का?”
कारण #१
वर्डप्रेस ही एक कंटेंट मॅनेजमेंट सिस्टीम आहे, ज्यामुळे ती पूर्णपणे युझर-फ्रेंडली बनते.
तुम्हाला माहित असणे आवश्यक असलेली पहिली गोष्ट म्हणजे वर्डप्रेस ही एक कंटेंट मॅनेजमेंट सिस्टीम (किंवा CMS) आहे. सोप्या भाषेत सांगायचे तर, याचा अर्थ असा की वर्डप्रेस त्याच्या वापरकर्त्यांना अगदी सुरुवातीपासून कोड न लिहिता वेबसाइट तयार करण्याची परवानगी देते. यामध्ये एक पद्धतशीर, व्यवस्थित इंटरफेस आहे जो तुम्हाला प्रत्येक वेळी कोडमध्ये बदल न करता गोष्टींवर सातत्याने नियंत्रण ठेवू देतो.
सुरुवातीपासून वेबसाइट तयार करण्याच्या तुलनेत, ज्याची सुरुवात सामान्यतः अशी होईल:
कंटेंट मॅनेजमेंट सिस्टीमसह, तुम्हाला अशा प्रकारच्या इंटरफेससह सुरुवात करता येते:

तरीही तुम्ही स्वतःला विचारू शकता: “वर्डप्रेस छान वाटते, पण मला माझ्या साइटसाठी हवे असलेले फीचर्स त्यात नसतील तर?”, किंवा “मला मॅप, म्युझिक प्लेयर किंवा कॅशिंग इंजिन किंवा अधिक विश्वासार्ह सुरक्षा प्रणाली हवी असेल तर?”
…तांत्रिकदृष्ट्या सांगायचे तर, तुम्हाला हवे असलेले ते फीचर बहुधा वर्डप्रेसमध्ये नक्कीच असेल, आणि ते वर्डप्रेस प्लगइनच्या (WordPress Plugin).
कारण #२
प्लगीन्स: वर्डप्रेस रुपी केकवरील चेरी
वर्डप्रेसमध्ये तुम्हाला तुमच्या साइटवर हवे असलेले विशिष्ट वैशिष्ट्य समाविष्ट नाही अशी चिंता वाटत असल्यास, काळजी करू नका: ते कदाचित आधीच उपलब्ध असेल.
प्लगीन्स ही “विस्तारित वैशिष्ट्ये (extension features)” आहेत जी तुमच्या वर्डप्रेस साइटची कार्यक्षमता वाढवण्यासाठी असतात. तुम्ही उद्योजक असल्यास आणि तुम्हाला तुमच्या साइटसाठी संपर्क फॉर्म (contact form) हवा असल्यास, हे लक्षात घ्या की वर्डप्रेसमध्ये स्वतःहून ते वैशिष्ट्य नसले तरी असे अनेक प्लगइन्स आहेत ज्यामध्ये ते उपलब्ध आहे. आणि वर्डप्रेस हे ओपन-सोर्स असल्याने – म्हणजेच कोणीही त्याच्या विकासात योगदान देऊ शकते – नियमितपणे नवीन प्लगइन्स तयार केली जातात. तुम्हाला हवा असलेला तो कॉन्टॅक्ट फॉर्म आणि बरेच काही मिळू शकते. इतर अनेक वैशिष्ट्ये आणि विस्तारांसह, सोशल शेअरिंग बटणांपासून ते मॅप्स आणि तुमच्या साइटसाठी अतिरिक्त सुरक्षा उपायांपर्यंत इतर प्लगइन्स जोडण्याचे स्वातंत्र्य तुम्हाला मिळते. आता सांगा, हे किती उत्तम आहे.
सध्याच्या घडीला, वर्डप्रेसकडे अशी हजारो प्लगइन्स आहेत – आणि त्यापैकी काही अगदी विनामूल्य उपलब्ध आहेत आणि/किंवा त्यांच्या मोफत आवृत्त्या उपलब्ध आहेत, ज्यामध्ये PBS.
कारण #३
ओपन सोर्स: वर्डप्रेस समुदाय
वर्डप्रेस हे ओपन सोर्स (Open Source) आहे. याचा अर्थ असा की कोणीही त्याच्या विकासात योगदान देण्यास मुक्त आहे, आणि सॉफ्टवेअर डेव्हलपमेंट तसेच वर्डप्रेसबद्दल अधिक जाणून घेण्यासाठी त्याचा मूलभूत कोड अभ्यासण्यास कोणीही मोकळे आहे. असे व्यवसाय देखील आहेत जे केवळ वर्डप्रेस-संबंधित उत्पादने, जसे की प्लगइन्स आणि थीम्स तयार करण्यासाठी आणि विकसित करण्यासाठी समर्पित आहेत (जसे की आम्ही!)
वर्डप्रेस ओपन सोर्स असल्याने, असे अनेक वापरकर्ते, डेव्हलपर्स आणि डिझायनर्स आहेत जे सतत एकत्र काम करतात आणि वर्डप्रेस-संबंधित समस्यांवर एकमेकांना मदत देखील करतात. अशा प्रकारे, तुम्हाला खऱ्या लोकांकडून खरी मदत मिळते आणि त्याच वेळी एकमेकांकडून शिकायला मिळते. हे असे काहीतरी आहे जे तुमच्या सामान्य ग्राहक सेवा (customer relations services) सहसा कधीही देऊ शकत नाहीत.
कारण #४
वर्डप्रेस अधिकृत आणि विश्वासार्ह आहे.
CNN, The Official Star Wars Blog, Time Magazine, आणि अगदी (अरे वा!) Beyonce यांच्या सर्वांच्या साइट्स वर्डप्रेसवर चालतात, आणि याशिवाय इतर अनेक आहेत. ही मोठी नावेच केवळ वर्डप्रेसच्या वैधतेला पाठिंबा देत नाहीत – Treehouse.com च्या मते, वेबवरील सर्व साइट्सपैकी सुमारे २५% साइट्स वर्डप्रेसद्वारे चालवल्या जातात. लाखो-करोडो वेबसाइट्स अस्तित्वात आहेत हे लक्षात घेता… २५% ही खूप मोठी संख्या आहे.
कारण #५
कस्टमायझेशनची रेलचेल!
वर्डप्रेसकडे तुमच्यासाठी आणि तुमच्या साइटसाठी अनेक थीम्स उपलब्ध आहेत. विनामूल्य आवृत्त्या, प्रीमियम आवृत्त्या यांमधून निवडण्याचे, किंवा स्वतःची थीम तयार करण्याचे (किंवा तुमच्यासाठी ती तयार करण्यासाठी कोणाला कामावर ठेवण्याचे!) तुम्हाला स्वातंत्र्य आहे.
कारण #६:
हे मोफत आहे.
होय, तुम्ही अगदी बरोबर वाचले आहे. लोकल डेव्हलपमेंटद्वारे, वर्डप्रेस पूर्णपणे विनामूल्य आहे आणि तुम्ही एका बटणाच्या क्लिकवर ते तुमच्या संगणकावर इन्स्टॉल करू शकता. तसेच, एखाद्या डेव्हलपरला कामावर ठेवण्याऐवजी, वर्डप्रेस कसे कार्य करते याबद्दल अधिक जाणून घेण्यासाठी तुम्ही कोडबद्दलचे तुमचे जे काही ज्ञान आहे ते वापरू शकता (आणि शिकणे नेहमीच चांगले असते).
…याचा उल्लेख न करता की जर तुम्हाला वर्डप्रेस आणि साइट बिल्डिंगमध्ये जास्त खोलवर जाण्यासाठी वेळ नसेल, तर तुम्ही नेहमीच स्वतःसाठी एक उत्तम पेज बिल्डर प्लगइन मिळवू शकता आणि आमचे वापरून पाहू शकता.
लक्षात ठेवा की वर्डप्रेससह अनंत शक्यता आहेत आणि हे सर्व कसे कार्य करते हे समजून घेण्यासाठी अलौकिक बुद्धिमत्ता असण्याची गरज नाही!
वर्डप्रेस वापरल्याने तुमचा बराच वेळ, पैसा आणि श्रम वाचू शकतात. आणि जेव्हा या संसाधनांची कमतरता असते, तेव्हा लक्षात ठेवा की वर्डप्रेस साइट्स, त्यांचे प्लगइन्स (जसे की PBS!), त्यांच्या थीम्स आणि विशेषतः त्याचा समुदाय तुम्हाला पूर्णपणे मदत करू शकतात आणि गोष्टी तुमच्यासाठी खूप सोप्या करू शकतात.
हॅप्पी वेबसाइट-बिल्डिंग!